Ongelijkmatige uitkering liquidatiereserve aanvaard

01/12/21 Dankzij de liquidatiereserve kan op een fiscaalvriendelijke manier winst naar de aandeelhouders vloeien. Als de aandeelhouders zowel natuurlijke personen als vennootschappen zijn, is zo’n uitkering voor die laatste groep fiscaal minder interessant. In een eerste ruling erkent de Rulingcommissie nu een asymmetrische toebedeling.

De liquidatiereserve in een notendop

De gebruikelijke manier voor een vennootschap om winst uit te keren aan haar aandeelhouders is door dividenden uit te keren. Dividenduitkeringen zijn onderworpen aan het standaardtarief van 30% roerende voorheffing. Er zijn echter enkele gunstmaatregelen om te kunnen genieten van een lager tarief.

Eén van die mogelijkheden is dat kleine vennootschappen hun winst kunnen reserveren op een zogenaamde liquidatiereserve.

Bij de aanleg is zo’n reserve onderworpen aan een anticipatieve heffing van 10%. Die heffing is verschuldigd door de vennootschap.

Bij de uitkering van een eerder aangelegde liquidatiereserve wordt roerende voorheffing ingehouden aan de volgende verlaagde tarieven:

  • 20% bij uitkering binnen de vijf jaar;
  • 5% bij uitkering na vijf jaar;
  • 0% als de uitkering gebeurt naar aanleiding van de liquidatie van de vennootschap (ongeacht of de reserve meer of minder dan vijf jaar heeft bestaan). 

Verlies anticipatieve heffing 10%

Een aandeelhouder-natuurlijke persoon die een winstuitkering uit een liquidatiereserve ontvangt, voegt die na inhouding van 5% roerende voorheffing niet toe aan zijn of haar belastbaar inkomen. De roerende voorheffing is bevrijdend. Deze categorie van aandeelhouders ontvangt dus een winstuitkering door een toebedeling van aangelegde liquidatiereserves aan 13,64%: 10% anticipatieve heffing op het brutobedrag van de aan te leggen reserve en 5% roerende voorheffing op het uitgekeerde bedrag.

Voor een aandeelhouder-vennootschap zijn de dividenden die ze ontvangt belastbare winst in de vennootschapsbelasting. De ingehouden roerende voorheffing kan verrekend worden met de vennootschapsbelasting, maar de ingehouden anticipatieve heffing van 10% bij de aanleg van de liquidatiereserve is niet te verrekenen.

In gewone uitkeringsomstandigheden, zonder die 10% liquidatiereserve, kunnen veel vennootschappen door een combinatie van DBI-aftrek en de vrijstelling van roerende voorheffing hun dividendinkomen vrijstellen. Wanneer er een liquidatiereserve is met een anticipatieve heffing van 10%, zijn dit echter overbodige kosten.

Een aandeelhouder-vennootschap kan de 10% anticipatieve heffing met andere woorden niet recupereren, maar ook niet verrekenen. Terwijl de verlaagde roerende voorheffing net bedoeld was om de toegang tot kmo’s voor financiering te verbeteren door aandeelhouderinvesteringen te stimuleren.

Het pad naar een asymmetrische dividendpolitiek

Een mogelijke oplossing om de techniek van de liquidatiereserve fiscaal te optimaliseren is een asymmetrische toebedeling.

  • De toebedeling uit de liquidatiereserves wordt bij voorrang aan de aandeelhouders-natuurlijke personen toegekend.
  • De aandeelhouders-vennootschappen ontvangen bij voorrang dividenden uit de andere reserves.

In 2015 werd deze piste voorgelegd aan de bevoegde minister die ze afblokte. Hij wees op de identieke winstrechten voor aandeelhouders.

In 2016 volgde er een negatieve ruling. De Dienst Voorafgaande beslissingen in fiscale zaken (Rulingcommissie) bestempelde een asymmetrische toebedeling uit de liquidatiereserve aan enkel aandeelhouders-natuurlijke personen als fiscaal misbruik. Belangrijkste argument was dat er sprake was van een schending van de statuten. En ook dat aandeelhouders van eenzelfde klasse aandelen op een andere manier behandeld worden naargelang ze een natuurlijke persoon of een vennootschap zijn.

In 2019 bracht het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (WVV) een pak meer flexibiliteit op het vlak van stem- en winstrechten. Voortaan zijn er meer mogelijkheden om in de statuten een ongelijke verdeling in dividendrechten te voorzien tussen verschillende aandelenklassen.

Eerste positieve ruling

Nu de theoretische mogelijkheid voor de asymmetrische aanleg van een liquidatiereserve bestaat, bleef de vraag of zo’n aanleg ook de fiscale toets doorstaat. Onlangs kwam het antwoord met een eerste positieve ruling waarin de Rulingcommissie het gebruik van de asymmetrische techniek erkent.

In de statuten werden verschillende klassen aandelen opgenomen:

  • Klasse A aandelen (natuurlijke personen): bij dividenduitkering wordt bij voorrang geput uit de liquidatiereserves van de vennootschap.
  • Klasse B aandelen (rechtspersonen): bij dividenduitkering wordt bij voorrang geput uit de gewone reserves van de vennootschap.

De Rulingcommissie bevestigt dat er geen sprake is van fiscaal misbruik. De statutenwijziging en de creatie van verschillende aandelenklassen zijn niet strijdig met de fiscale doelstelling van de liquidatiereserves.

Daarnaast focust de Rulingcommissie ook op de economische motieven. Met name het voordeel van de verlaagde roerende voorheffing toepassen op aandeelhouders-natuurlijke personen, als er daarnaast ook aandeelhouders-vennootschappen zijn.

Zelfs het feit dat de liquidatiereserves aangelegd waren vóór de statutenwijziging was geen probleem. Belangrijk is vooral dat er geen benadeling is tussen de verschillende types aandeelhouders.

Meer tips & tricks?

Lees meer

Als erkend accountantskantoor begeleidt Alteor de start van uw onderneming en zorgen we voor de verdere begeleiding bij de groei van uw activiteiten. 

Kwaliteit en professionaliteit krijgen een centrale plaats binnen onze dienstverlening. 

Op deze Actua pagina houden we je op de hoogte van fiscale topics, interessante weetjes, en nog veel meer.

Welkom bij Alteor !


Andere actua berichten

Vanaf juli is het aanbieden van een elektronisch betaalmiddel verplicht

30/06/22 Vanaf 01 juli 2022 moeten alle ondernemingen hun particuliere klanten ten minste één elektronisch betaalmiddel aanbieden.

Lees meer

Het UBO-register invullen

20/06/22 Als zaakvoerder of bestuurder in een vennootschap ben je verplicht online het UBO-register (register van uiteindelijke begunstigden) van deze vennootschap in te vullen en up-to-date te houden.  Hierbij uitleg over de praktische kant van dit verhaal.

Lees meer

Pensioen van zelfstandigen verhoogd

03/06/22 Het pensioen van zelfstandigen ligt een stuk lager dan dat van werknemers en ambtenaren.  De regering probeert via een pensioenhervorming deze kloof te dichten.

Lees meer